Beyond Translation

Staying true to the original work’s mood, style, and essence is essential in any translation. Strict discipline is required. The translator must be able to transmit the thoughts and feelings through the target language while maintaining their richness, nuance, and authenticity.

It takes skill to translate. Mastering a foreign language entails studying its nuances, style, and essence, which can take a considerable amount of time. We can’t continue to depend on AI alone; we need to study up. A different language can help the text rise above its current state, but only if you are patient, humble, and brave enough to let go of your pride.

We are talking about a complex and culturally rich bridge when we talk about translating from English to Vietnamese. The Indo-European ancestry of the English language makes it rational, direct, and adaptable, with an emphasis on conciseness and accuracy. Vietnamese, on the other hand, is a language of Southeast Asia that is highly metaphorical, image-rich, and context-dependent; in other words, the placement and intonation of a word in a phrase can give it several meanings.

Vượt ra khỏi từ ngữ

Dịch thuật đòi hỏi một khả năng lắng nghe, thấu cảm. Ít nhất là qua hai thứ tiếng,  vào thế giới ẩn náu đằng sau chúng. Dịch thuật là sự cam kết với giọng điệu, tinh thần và linh hồn của nguyên tác. Cẩn trọng. Đó là kỷ luật khắt khe. Nhờ thế mà người dịch có thể gìn giữ chiều sâu, vẻ đẹp và tính toàn vẹn khi chuyển tải tư tưởng, cảm xúc, vượt qua rào cản ngôn ngữ.

Dịch thuật là một nghệ thuật. Thường phải mất nhiều năm để thành thạo một thứ tiếng nước ngoài, để nắm bắt được hồn cốt, phong thái và sự tinh tế của thứ tiếng đó. Phải học hành tử tế – không chỉ lệ thuộc AI như hiện nay. Và phải kiên nhẫn, khiêm nhường và can đảm buông bỏ cái tôi, để văn bản tự thăng hoa với thứ tiếng khác.

Khi nói đến dịch thuật giữa tiếng Anh với tiếng Việt, chúng ta đang đề cập đến một cầu nối văn hóa đầy thách thức và phong phú. Tiếng Anh, với nguồn gốc từ hệ Ấn-Âu, mang tính logic, trực tiếp và linh hoạt, thường ưu tiên sự ngắn gọn và chính xác. Ngược lại, tiếng Việt thuộc hệ ngôn ngữ Đông Nam Á, giàu hình ảnh, ẩn dụ và phụ thuộc vào ngữ cảnh, nơi mà một từ có thể mang nhiều lớp nghĩa tùy theo giọng điệu hay vị trí trong câu.